Dierenkunst Op Straat
Cultureel erfgoed met dieren in de hoofdrol
VISSEN EN ANDERE WATERDIEREN IN DE KUNST
Er zijn veel vissen en waterdieren in de beeldhouwkunst afgebeeld, maar niet allemaal even herkenbaar. Voor veel kunstenaars was dat blijkbaar niet heel belangrijk en werd er 'gewoon een vis' afgebeeld. Veel vissen in onderstaande collectie hebben dan ook geen naam. Mocht je vissen herkennen die nu geen naam hebben, neem gerust contact op.
Vissen zijn o.a. te zien op oude gevelstenen. Deze verwijzen vaak naar een voormalige viswinkel en fungeren als reclamebord. Vissen en andere waterdieren zoals kikkers en salamanders zie je ook vaak ter decoratie bij fonteinen. Dat geldt ook voor sommige watervogels zoals zwanen.
Vissen hebben vaak ook een symbolische betekenis.
Waterdieren zijn ook te zien op het voormalige stadhuis van Amsterdam op de Dam (1646). Nu is dit het Koninklijk Paleis. Het stadhuis was een symbool van de wereldhandel en de macht van Amsterdam in de Gouden Eeuw. Amsterdam handelde destijds met de vier werelddelen Europa, Azië, Afrika en Amerika. De waterdieren op het gebouw symboliseren de overzeese handel.
Vissen zijn ook het laatste teken op de dierenriem. Mensen geboren tussen 19 februari en 20 maart hebben dit sterrenbeeld. Ze staan bekend om hun empathie, intuïtie, creativiteit, zorgzaamheid en vergevingsgezindheid.
Kreeften staan op de vierde plek van de dierenriem. Mensen geboren tussen 22 juni en 22 juli hebben dit sterrenbeeld. Ze zijn ook zorgzaam, gevoelig, zorgzaam en intuïtief. Ze zijn vaak gesteld op een veilige, comfortabele thuisomgeving en zijn zeer toegewijd aan hun dierbaren.
Waterzoogdieren vind je niet op deze pagina. Ga daarvoor naar de pagina met dolfijnen of walvissen.
Meer weten?
Boek 'Vis in beeld', Henk Slechte, 2019
INKTVISSEN EN OCTOPUSSEN IN DE KUNST
Inktvissen en octopussen zijn niet van dezelfde diersoort, maar behoren beiden wel tot de stam der weekdieren.
De meeste inktvissen, zoals de pijlinkvis en zeekat, hebben 10 ledematen: 8 armen en 2 tentakels. Ze zwemmen vaak in groepen.
Een octopus is een inktvis met 8 armen, heeft een ronder lichaam en leeft solitair. Inktvissen hebben een langwerpiger lichaam en leven in open water. Octopussen leven op de zeebodem.
De inktvissen hieronder lijken octopussen te zijn. Ze verwijzen naar de zee en zijn als waterdier aangebracht.
Ammonieten zijn een uitgestorven onderklasse van de inktvissen met een opgerolde spiraalvormige schelp. Ze leefden miljoenen jaren geleden. Hun schelpen fossiliseerden en worden nu als stenen teruggevonden.
KWALLEN IN DE KUNST
Kwallen zijn ongewervelde dieren en vallen onder neteldieren. Ze hebben netelcellen. Dat zijn cellen met gifpijltjes die ze gebruiken om prooien te verlammen of roofdieren af te schrikken.
SCHAALDIEREN IN DE KUNST: GARNALEN, KRABBEN, KREEFTEN
Schaaldieren zijn ongewervelde dieren met een hard uitwendig pantser, zoals garnalen, krabben, kreeften en langoustines. Deze dieren vervellen om te groeien en ademen met kieuwen. Ze leven meestal in water, maar ook op land. Pissebedden vallen namelijk ook onder schaaldieren en zijn een soort kreeftachtige.
SCHELPDIEREN IN DE KUNST: MOSSELEN, KOKKELS, SLAKKEN EN WULKEN
Schelpdieren ofwel weekdieren zijn dieren die in een harde schelp leven. Alleen al in Nederland zijn er honderden soorten schelpdieren, zoals mosselen, kokkels, oesters, slakken, sint-jakobsschelpen en alikruiken. Ze leven in zee of zoet water en filteren voedingsstoffen uit het water. Mosselen, oesters en kokkels hebben twee schelphelften die met het weekdier meegroeien. Slakken hebben een huisje waarin ze zich terugtrekken (alikruik, wulk). Ook inktvissen worden tot de schelpdieren gerekend vanwege hun inwendige schelp.
VISSEN IN DE 16E T/M 19E EEUW
Op straat kun je diverse soorten vissen tegenkomen. Vaak is het niet helemaal duidelijk om welke vis het gaat. Hieronder zie je o.a. baarzen, haringen, een marlijn, palingen, een platvis, een snoek, spieringen, een steur, zalmen en een zeeduivel.
De kunstwerken zijn geordend op eeuw.
VISSEN IN DE 20E EEUW
VISSEN IN DE 21E EEUW
ZEEPAARDJES IN DE KUNST
Zeepaardjes zijn ook vissen, maar omdat ze er anders uit zien dan 'gewone vissen' zijn ze als een aparte categorie opgenomen.
Bijzonder aan zeepaardjes is dat de mannetjes de nakomelingen dragen en baren. Ook kunnen ze, net zoals kameleons, van kleur en patroon veranderen. DiIt doen zich om zich te camoufleren en om te communiceren. Ook hun stemming beïnvloedt hun kleur. Bij stress worden ze vaak donkerder.
In de Griekse mythologie werden zeepaardjes vereerd als heilige wezen van kracht en bescherming, omdat men dacht dat ze de wagens van Poseidon, de god van de zee, trokken. Ze staan ook symbool voor gratie en overzeese handel. Zeepaardjes zijn nu ook symbool geworden voor natuurbehoud en milieubewustzijn.
ZEESTERREN IN DE KUNST
Zeesterren leven op de bodem van zoute wateren. Het zijn ongewervelde waterdieren die behoren tot de stekelhuidigen. Zeesterren kunnen een arm afstoten als ze worden aangevallen en die groeit opnieuw aan. Dit wordt onderzocht door wetenschappers om meer te leren over weefselherstel.
Op de foto hieronder zien we de bliksem die de zee raakt, symbool voor telegrafie.
.JPG?etag=undefined&sourceContentType=image%2Fjpeg&quality=85 "Reliëf met schelp op voormalige Rotterdamsche bank (1949)")
.JPG?etag=undefined&sourceContentType=image%2Fjpeg&quality=85 "Reliëf met vissen op voormalige Artis Bibliotheek (1872)")
.JPG?etag=undefined&sourceContentType=image%2Fjpeg&ignoreAspectRatio&resize=2500,1667&quality=85 "Reliëf vis op voormalige Rotterdamsche bank (1949)")
.JPG?etag=undefined&sourceContentType=image%2Fjpeg&quality=85 "Reliëf vis op voormalige Rotterdamsche bank (1949)")
.JPG?etag=undefined&sourceContentType=image%2Fjpeg&ignoreAspectRatio&resize=2500,1666&quality=85 "Mozaïek met vis (1956)")
.JPG?etag=undefined&sourceContentType=image%2Fjpeg&ignoreAspectRatio&resize=2500,1667&quality=85 "Mozaïek met vis (1956)")
