Iedere wolf in deze fotogalerij vertelt een verhaal over onze relatie met hen. De wolf hierboven in Rijen herinnert aan een legende uit de 18e eeuw waarin een roedel hongerige wolven een merrie en haar zieke veulen wilde aanvallen.
De wolf (en de andere dieren) voor de wagen met boomstammen op de voormalige Rasphuispoort in Amsterdam heeft waarschijnlijk te maken met de Latijnse tekst erboven ‘Virtutis est domare quae cuncti pavent’. Deze zou nu kunnen worden vertaald met: ‘het is een deugd om datgene te onderwerpen waar iedereen bang voor is’, te weten de genoemde wilde dieren die weer symbool stonden voor de in het tuchthuis te werk gestelde jonge mannelijke misdadigers.
De wolf is ook te zien in relatie tot schapen. In Leiden is de gevelsteen mogelijk een uithangbord geweest van de herberg 'In den Wolf'. De gevelsteen met 'De ouwe wildewolf' was een huisnaam. De gevelsteen met de wolf en het lam op zijn rug in Haarlem verwijst mogelijk naar de fabel van La Fontaine met als moraal 'Een slecht mens vindt altijd wel een aanleiding om een goed mens kwaad te doen'. Net zoals de wolf op de Dierentuinbrug in Den Haag.
Het reliëf met de wolven op de voormalige Artis Bibliotheek verwijzen naar onze bewondering voor deze dieren en zijn een verwijzing naar de wolven die dierentuin Artis heeft. De zittende beelden van wolven in Amsterdam en Haarlem fungeren als bewakers van de gebouwen waar ze op staan.
De gevelsteen van Franciscus en de wolf werd geplaatst tegen de Hartekerk bij de viering van 500 jaar aanwezigheid van de Orde der Franciscaner monniken in Leiden in 1945. De afbeelding herinnert aan een legende waarin Franciscus van Assisi (1181-1226) in gesprek ging met een wolf die de Italiaanse stad Gubbio bedreigde en daar vrede mee sloot. Gezien het jaartal 1945 zou je in de afbeelding ook het einde van de Tweede Wereldoorlog en de nieuwe vrede kunnen zien, waarbij de wolf symbool staat voor de overgave van de Duitsers.

Er bestaan twee hoofdsoorten wolven, de grijze wolf en de rode wolf. Daarnaast zijn er diverse ondersoorten. De grijze wolf is de meest bekende wolf. Hij komt voor in Europa, Noord-Amerika en in delen van het noorden van Azië. Wolven zijn sociale, slimme dieren en leven in groepen. Wolven staan bekend om hun gehuil waarmee ze over lange afstand communiceren. 

Onze omgang met wolven

• In veel landen werd de wolf gezien als een gevaarlijk en schadelijk roofdier. Daarom is de wolf eeuwenlang vervolgd en uitgeroeid, vooral uit angst voor aanvallen op vee of mensen. 
• Jacht op wolven was vroeger wijdverbreid en wanneer je een wolf doodschoot kreeg je in veel Europese landen zelfs een premie betaald.
• De pels van wolven werd gebruikt in kleding en rituele voorwerpen.
• In 1845 werd de laatste wilde wolf in Nederland doodgeschoten.
• Sinds 2015 is de wolf weer terug in Nederland. De wolf heeft nu een wettelijk beschermde status.
• Wolven spelen een belangrijke rol voor de biodiversiteit.
• Er leven ook wolven in dierentuinen. 

De symboliek van wolven

• De wolf is van oudsher een dier dat sterke emoties oproept. In veel westerse tradities wordt hij geassocieerd met gevaar, wildheid, roofzucht en bedreiging van de mens. Dat begon al in de Bijbel met Jezus die als goede herder zijn kudde (volgelingen) beschermd tegen o.a. wolven (mensen met kwade bedoelingen).
• Volksverhalen en sprookjes als 'Roodkapje en de wolf, 'De wolf en de drie biggetjes' en 'De wolf en de zeven geitjes' tonen de wolf als een sluw kwaadaardig roofdier dat zich voordoet als onschuldig, maar in werkelijkheid nietsontziend is. Deze verhalen hebben de wolf een slecht imago gegeven. 
• In middeleeuwse manuscripten en kerkkunst staat de wolf voor zonde of ketterij.
• Daar sluit het verhaal van Franciscus van Assissi (1181-1126) en de wolf van Gubbio uit de 14e eeuw ook op aan. Fransiscus zorgde voor vrede met een gevaarlijke wolf die mensen en dieren in de stad Gubbio bedreigde. Hij ging in gesprek met de wolf  en sloot een verbond met hem: de wolf zou de mensen geen kwaad meer doen en de mensen in de stad zouden hem voeden. De wolf stemde hiermee in, legde zijn poot in Franciscus' hand en daarmee was er vrede.
• De renaissance toont de wolf in jachttaferelen en mythologische scènes.
• In romantische schilderijen staat de eenzame huilende wolf symbool voor melancholie, mysterie of het ontzag voor de natuur.
• De wolf is echter niet altijd een symbool van kwaad. In Rome is de wolf het symbool van de stad. In de Romeinse mythologie wordt de stad Rome gesticht door Romulus en Remus. Zij werden als baby gezoogd en groot gebracht door een wolvin. 
• De Noorse mythologie kent de reusachtige wolf Fenrir. Hij is door de god Loki, god van de misleiding, verwekt bij de reuzin Angerboda (de onheilbrengster). De sterke wilde wolf vormt een bedreiging voor de mens én de Noorse goden. 
• In Noord-Amerikaanse inheemse culturen wordt de wolf gezien als gids, leraar en symbool van familie en loyaliteit.
• In de 20e en 21e eeuw gebruik kunstenaars de wolf als metafoor voor de wildernis die verloren dreigt te gaan, of juist als aanklacht tegen de demonisering van dieren in onze cultuur. We bewonderen en vrezen de wolf nog steeds om zijn kracht en onafhankelijkheid. 
• Vroeger geloofde men in weerwolven. Het geloof in de weerwolf komt oorspronkelijk uit de oud-Germaanse cultuur en verspreidde zich over heel Europa via folklore en legendes. De weerwolf is een mens die onder bepaalde omstandigheden verandert in een wolf, vaak bij volle maan, en dan bovenmenselijke kracht heeft en sterk ontwikkelde zintuigen. In deze gedaante verslindt hij mensen en dieren.